Algemene bijstand
- Begrippen
  - Samenwonen (gezamenlijke huishouding)

Samenwonen (gezamenlijke huishouding)

Als u samenwoont, dan kunt u voor de bijstand soms gelijk worden gesteld met gehuwden

. Zie verder “U woont (niet langer) samen”. U kunt dan samen recht hebben op een bijstandsuitkering voor een gezin. In plaats van het woord ‘samenwonen’ wordt in juridische termen ook wel gesproken van ‘een gezamenlijke huishouding voeren’. Hierna worden de volgende onderwerpen beschreven

Wanneer is er sprake van samenwonen?
Situaties waarin het samenwonen vaststaat
Speciale situatie: kostganger of kamerhuurder

Wanneer is er sprake van samenwonen?

Hiervan is sprake als u aan drie voorwaarden voldoet:

1. U en iemand anders

U kunt samenwonen met bijvoorbeeld uw vriend of vriendin. Er hoeft geen sprake te zijn van een liefdesrelatie. Dit betekent dat u ook kunt samenwonen met gewoon een goede vriend of vriendin, uw broer of zus of een ander familielid. Hierna wordt degene met wie u samenwoont ook wel ‘uw partner’ genoemd. Woont u samen met uw ouder of uw meerderjarige kind? Dan wordt u niet als partners aangemerkt, maar mogelijk als een gezin. U kunt dan samen een bijstandsuitkering voor een gezin ontvangen.

Het is mogelijk dat u met meerdere mensen in een huis woont. De gemeente zal dan bekijken wie van u (financieel) voor elkaar zorg draagt. Zie ook hierna bij “(Financiële) zorg tussen u en degene met wie u samenwoont”. In de bijstand kan alleen van samenwonen worden gesproken bij twee personen. Als u dus met drie personen samenwoont, dan zal de gemeente gaan beoordelen of en zo ja tussen welke twee personen sprake is van samenwonen.

2. Het hoofdverblijf in dezelfde woning

Er kan pas sprake zijn van samenwonen als u en uw partner het hoofdverblijf hebben in dezelfde woning. Onder een woning wordt ook verstaan een woonwagen of woonschip. Hieronder staan enkele voorbeelden waaruit kan blijken dat u in dezelfde woning het hoofdverblijf heeft:

U bent op hetzelfde adres ingeschreven in de gemeentelijke basisadministratie (GBA)
U heeft bij andere instanties (banken, de belastingdienst, uitkeringsinstanties, uw zorgverzekeraar enz.) of uw werkgever aangegeven dat u op hetzelfde adres woont als uw partner.
U woont bij uw partner, waardoor uw eigen woning een zeer laag energie- en waterverbruik heeft.
Uw eigen woning is maar gedeeltelijk ingericht en uit verklaringen van uw buurtbewoners blijkt dat u niet in de woning woont.
U gaat alleen af en toe naar uw eigen woning om bijvoorbeeld post op te halen of voor huisdieren te zorgen.

3. (Financiële) zorg tussen u en degene met wie u samenwoont

Het is niet alleen van belang dat u op hetzelfde adres het hoofdverblijf heeft. U moet ook financieel voor elkaar zorg dragen. Dit moet verder gaan dan alleen het delen van vaste woonlasten. Hieronder staan enkele voorbeelden waaruit kan blijken dat u financieel voor elkaar zorg draagt.

U betaalt gezamenlijk de vaste lasten, boodschappen, auto en vakantie.
U heeft een gezamenlijke bank- of girorekening
U gebruikt een gezamenlijke auto
U heeft elkaar in een testament tot erfgenaam benoemd
U doet huishoudelijk werk (koken, wassen, strijken) voor elkaar
U doet de was samen
U kookt en eet samen
U gaat samen op vakantie

Zie voor meer informatie .

Situaties waarin het samenwonen vaststaat

Soms staat het vast dat er sprake is van een gezamenlijke huishouding. Hiervan is sprake als u het hoofdverblijf in dezelfde woning heeft met iemand:

Met wie u gehuwd bent geweest in de afgelopen twee jaar
Met gehuwd zijn geweest wordt ook bedoeld dat de gemeente in de afgelopen twee jaar al eerder heeft vastgesteld dat u en uw partner samenwoonden.
Van wie u een kind heeft, of van wie u het kind heeft erkend (of andersom)
Met wie u een samenlevingscontract heeft, waarin is opgenomen dat u een bijdrage aan het huishouden levert

In deze situaties hoeft de gemeente niet te onderzoeken of er sprake is van (financiële) zorg tussen u en uw partner.

Er kan ook worden aangenomen dat er sprake is van samenwonen als uw samenwoning door andere wet- of regelgeving als gezamenlijke huishouding is geregistreerd.

Speciale situatie: kostganger of kamerhuurder

Soms woont u in dezelfde woning, maar is er geen sprake van samenwonen. Dat kan het geval zijn als u een kostganger bent of bijvoorbeeld zelf een kamer verhuurt. De gemeente onderzoekt dan of er sprake is van een commerciële relatie. Er wordt onder andere gekeken naar:

Er is een schriftelijke overeenkomst tussen de kostganger en kostgever (of kamerhuurder en verhuurder) en u kunt aantonen dat u daadwerkelijk huur of kostgeld betaalt
Het kostgeld of de huurprijs is een normale prijs, dus niet veel te laag
Het kostgeld of de huur wordt jaarlijks verhoogd

Als de gemeente van oordeel is dat er sprake is van een commerciële relatie en niet van (financiële) zorg, dan is er geen sprake van samenwonen. Dit betekent dat u en degene die ook in hetzelfde huis woont ieder apart recht op bijstand kunnen hebben. Zie verder “Voorwaarden ”.